XII. Grup

9 Ağustos 2026 Fatih Hakan İNCE 1 min read
GrupTürk

Kısa Tanıtım

Sakarya öncesi Türk tertibi.

Genel Bilgiler

Birlik seviyesiGrup
TarafTürk

Ayrıntılı Bilgi

Genel Bilgiler

  • Birlik türü: Grup
  • Taraf: Türk

Kısa Açıklama

Sakarya öncesi Türk tertibi.

Komuta Kadrosu

Halit Karsıalan

İlgili Komutanlar

Kaynaklar

Sakarya Meydan Muharebesi – 22 Günlük Konum Tablosu

23 Ağustos 1921 – 13 Eylül 1921. Kaynakta kesin bilgi bulunmayan günlerde tahmin yapılmamıştır.

TarihAna Konum / Tepe / Mevki / KöyÜst BirlikAlt BirliklerGörev / FaaliyetKarşısındaki BirlikKesinlikKaynak
1921-08-23Mali Karyesi—Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1208/152]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. • Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1208/163]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. • Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1208/165]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. • Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1208/168]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. • Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1208/170]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. • Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1208/172]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. • Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1208/181]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. • Mali Karyesi'nde Kırksekizinci Alay'ın Onikinci Grup'un emrine verildiği. [1392/139]: Mali Karyesi'nde Kırksekizinci Alay'ın Onikinci Grup'un emrine verildiği.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Kaynaklardan yapılan çıkarım (olay ↔ birlik ↔ yer ilişkileri)
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 2406 | KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 2417 | KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 2419 | KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 2422 | KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 2424 | KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 2426 | KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 2435 | KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 2477
1921-08-24——Onikinci Grup'un düşmana taarruz için hareket ettiği. [1285/67]: Onikinci Grup'un düşmana taarruz için hareket ettiği.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak kaydı
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 2534
1921-08-25——Kaynaklarda bu güne ilişkin kesin kayıt tespit edilemedi.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak yok
1921-08-26——Onikinci Grup emrindeki Elliyedinci Fırka Hücum Taburu'nun fırkasına iltihakı. [1285/122]: Onikinci Grup emrindeki Elliyedinci Fırka Hücum Taburu'nun fırkasına iltihakı.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak kaydı
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 2764
1921-08-27——Kaynaklarda bu güne ilişkin kesin kayıt tespit edilemedi.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak yok
1921-08-28——KAY-0094: İsmet Paşa XII. Grubun sabah erkenden harekete hazır bulunmasını emretti. Yüzbaşı Fazıl'ın keşfi sonrası Mustafa Kemal Paşa'nın Fevzi Paşa'ya emrinde XII. Grubun Haymana'dan hareket ettiği bildirildi; grup I. Grubu desteklemek üzere güneye yönelmişti.Yunan 5. ve 13. Tümenleri yönündeki kuşatma tehdidiKaynaklı
Doğrudan kaynak kaydı
KAY-0094 basılı s.420-423 / PDF s.212-213
1921-08-29——Onikinci Grup cephesine taarruz eden düşmanla muharebenin devam ettiği. [1288/39]: Onikinci Grup cephesine taarruz eden düşmanla muharebenin devam ettiği.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak kaydı
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 3043
1921-08-30Taştepe—Taştepe'nin düşman eline geçmesi ve geri alınamaması sebebi ile Onikinci Grup ve Beşinci Fırka mevzilerinde yapılacak değişiklikler ile savunma tedbirleri. [1372/16]: Taştepe'nin düşman eline geçmesi ve geri alınamaması sebebi ile Onikinci Grup ve Beşinci Fırka mevzilerinde yapılacak değişiklikler ile savunma tedbirleri. • KAY-0094: 30 Ağustos saat 07.00'de 5. Yunan Tümeni XII. Grup birliklerine saldırdı; saat 13.00'e doğru saldırı güçlükle kırıldı. Savunma bütünlüğünün bozulması üzerine Albay Halit Gökdere sırtlarına çekilme önerdi, Batı Cephesi Komutanlığı yerinde kalma emri verdi.Yunan 5. TümeniBirden fazla kaynak
Doğrudan kaynak + arşiv çıkarımı
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 3131 | KAY-0094 basılı s.445-446 / PDF s.224-225
1921-08-31——Kaynaklarda bu güne ilişkin kesin kayıt tespit edilemedi.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak yok
1921-09-01——Kaynaklarda bu güne ilişkin kesin kayıt tespit edilemedi.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak yok
1921-09-02Yeşilyurt
Osmaniye
Çal Cephesi
—Onikinci Grup Süvari Bölüğü'ne verilen keşif vazifesine dair bilgi alınamadığı. • Halit Karsıalan'a Çal Cephesi komutası verildi. • KAY-0094: Yunan 2. Kolordusunun güney kanadında savunmaya geçmesinden yararlanan İsmet Paşa, XII. Grup Komutanı Halit Bey'e mevzilerini I. Grup birliklerine devrederek grubuyla Haymana'ya hareket etmesini emretti.Yunan 2. KolordusuBirden fazla kaynak
Doğrudan kaynak + arşiv kayıtları
KAY-0049 ilgili kayıt | KAY-0051/KAY-0052 | KAY-0094 basılı s.470 / PDF s.238 civarı
1921-09-03Yeşilyurt
Karayavşan
Osmaniye
Çal Cephesi
Haymana Vadisi
—34 Sayılı Emir Çal Cephesi'ni XII. Gruba bağladı: Çal Cephesi 11. Tümenle takviye edilerek XII. Grup Komutanına bırakıldı; Halit Bey gelene kadar Şükrü Naili'nin komutaya devam etmesi emredildi. Sonuç: Çal Cephesi yeni komuta ve birlik düzenine geçti. • Başkomutanlık delegeleri Çaldağı sonrası savunma hattını incelemekle görevlendirildi: Asım Gündüz ve görevlendirilen heyet, Çaldağı sonrası Karayavşan-Haymana arasındaki savunma mevzilerinin uygunluğunu ve karşı taarruz imkânını incelemekle görevlendirildi. Sonuç: Savunmanın sürdürülebilirliği yerinde incelendi. • Salih Omurtak Çaldağı sonrası savunma inceleme raporunu verdi: Genelkurmay Harekât Şube Müdürü Binbaşı Salih Omurtak, XII. Grup gözetleme yerinden 11. Tümen mevzilerini ve Haymana Vadisi doğusundaki savunma imkânlarını değerlendirerek Mustafa Kemal'e rapor sundu. Sonuç: Mahkûm araziye rağmen kuvvetli tahkimat ve ihtiyatlarla savunmanın mümkün olduğu değerlendirildi.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Muhtemel
Kaynaklardan yapılan çıkarım (olay ↔ birlik ↔ yer ilişkileri)
KAY-0051, basılı s. 101-102, PDF s. 115-116 | KAY-0052, basılı s. 43-57, PDF s. 50-64 | KAY-0051, basılı s. 103, PDF s. 117 | KAY-0051, basılı s. 104-105, PDF s. 118-119
1921-09-04——Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1290/100]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak kaydı
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 2
1921-09-05——Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1290/102]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak kaydı
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 4
1921-09-06Çal Dağı—Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1290/104]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. • 37 Sayılı Cephe Emri karşı taarruz hazırlığını düzenledi: Batı Cephesi mevcut hattın tutulmasını, IV. ve XII. Grupların karşı taarruz hazırlığında bulunmasını emretti. Sonuç: Çaldağı geri alma hazırlığı sürdürülürken savunma hattı korundu.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Muhtemel
Kaynaklardan yapılan çıkarım (olay ↔ birlik ↔ yer ilişkileri)
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 6 | KAY-0051, basılı s. 113-115, PDF s. 127-129
1921-09-07——Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1290/106]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak kaydı
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 8
1921-09-08——Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1290/108]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak kaydı
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 10
1921-09-09Ahırlıkuyu
Çal Dağı
—Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporları. [1290/110]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporları. • 11. Tümen Çaldağı'na saldırı hazırlığı yaptı: XII. Grup planında 11. Tümenden iki taburun Ahırlıkuyu doğusundan Çaldağı'na taarruz etmesi kararlaştırıldı. Sonuç: Çaldağı'nın geri alınması için yerel taarruz planlandı.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Muhtemel
Kaynaklardan yapılan çıkarım (olay ↔ birlik ↔ yer ilişkileri)
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 12 | KAY-0051, basılı s. 122-125, PDF s. 136-139
1921-09-10——Kaynaklarda bu güne ilişkin kesin kayıt tespit edilemedi.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak yok
1921-09-11——Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu. [1290/113]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporu.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Belirsiz
Doğrudan kaynak kaydı
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 15
1921-09-12Çal Dağı—Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporları. [1290/118]: Onikinci Grup Kumandanlığı'nın harp raporları. • XII. Grup Çaldağı'nı tamamen geri aldı ve Sivri'ye ilerledi: XII. Grup Çaldağı'nı bütünüyle ele geçirerek Sivri yönüne ilerledi; 11. Tümen gün içinde Sivri'ye ulaştı. Sonuç: Çaldağı bölgesindeki Yunan işgali sona erdi.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Muhtemel
Kaynaklardan yapılan çıkarım (olay ↔ birlik ↔ yer ilişkileri)
KAY-0049, basılı Sayfa1, satır 20 | KAY-0051, basılı s. 130-133, PDF s. 144-147
1921-09-13Tekeköy
Beşköprü
Çal Dağı
—Çaldağı kesin olarak Türk kontrolüne geçti: Çaldağı Türk kontrolünde kaldı; XII. Grup geri çekilen Yunan artçılarını takip etti. Kaynak Yunan 10. ve 2. Tümenlerinin Tekeköy ve Beşköprü yönlerinden çekildiğini bildirir. Sonuç: Sakarya Muharebesi sonunda Çaldağı savunma bölgesi tamamen geri alındı.Kaynaklarda kesin karşı birlik tespit edilemedi.Muhtemel
Kaynaklardan yapılan çıkarım (olay ↔ birlik ↔ yer ilişkileri)
KAY-0051, basılı s. 134-136, PDF s. 148-150

Birlik Komutanları ve Önemli Personel

RütbeAdı SoyadıGörevTarihKaynak
AlbayHalit KarsıalanXII. Grup Komutanı; 2/3 Eylül 1921'den itibaren Çal Cephesi KomutanıKAY-0020; KAY-0012; KAY-0051

Ayrıntılı Sayfa

İlgili Kayıtlar